Fiszki przypięte do pozycji bibliograficznych
W bazie projektu znajduje się 1444 opublikowanych fiszek. Każda karta pozostaje przypisana do konkretnej książki lub artykułu i może należeć do wielu miejsc w spisie treści tego projektu.
Znaleziono 1444 fiszek.
PE-08 — Podobieństwo może wspierać wspólną przyczynę, ale nie zawsze E. Sober, The Philosophy of Evolutionary Theory, rozdz. 4, §4.5, s. 93 (PDF: 113).
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
Przekład roboczy
Gdy dwa obiekty mają cechę T, zgodność ta faworyzuje hipotezę wspólnej przyczyny względem hipotezy jej braku. […] Istnieją jednak przykłady, w których zgodność dwóch obiektów nie stanowi świadectwa istnienia wspólnej przyczyny.
Miejsce w rozprawie
w rozprawie: rozdział pierwszy, punkt 3; rozdział pierwszy, punkt 5. Funkcja argumentacyjna: Daje warunkową, a nie automatyczną zasadę wnioskowania od wzorca do wspólnego źródła.
Jak wykorzystać
Można odnieść do analogii między artefaktami a układami biologicznymi: podobieństwo jest dowodowe tylko przy spełnieniu określonych założeń o procesach generujących dane.
Zastrzeżenie
Nie należy przenosić bezpośrednio wyników z filogenetyki na projekt bez jawnego uzasadnienia analogii i modelu prawdopodobieństwa.
Słowa kluczowe
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Słowa kluczowe
wspólna przyczyna; podobieństwo; analogiczność; założenia
Pełna karta — także tekst oryginalny
“When two objects have trait T, this matching favors the hypothesis that they have a common cause over the hypothesis that they do not. [...] There are examples in which the matching of two individuals fails to be evidence for the existence of a common cause.”
Przekład roboczy
Gdy dwa obiekty mają cechę T, zgodność ta faworyzuje hipotezę wspólnej przyczyny względem hipotezy jej braku. [...] Istnieją jednak przykłady, w których zgodność dwóch obiektów nie stanowi świadectwa istnienia wspólnej przyczyny.
Miejsce w rozprawie
w rozprawie: R1.3; R1.5. Funkcja argumentacyjna: Daje warunkową, a nie automatyczną zasadę wnioskowania od wzorca do wspólnego źródła.
Jak wykorzystać
Można odnieść do analogii między artefaktami a układami biologicznymi: podobieństwo jest dowodowe tylko przy spełnieniu określonych założeń o procesach generujących dane.
Zastrzeżenie
Nie należy przenosić bezpośrednio wyników z filogenetyki na projekt bez jawnego uzasadnienia analogii i modelu prawdopodobieństwa.
Słowa kluczowe
PE-10 — „Nielosowe” nie znaczy automatycznie „kierowane przez inteligencję”
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
E. Sober, The Philosophy of Evolutionary Theory, rozdz. 6, §6.1, s. 144 (PDF: 164).
Przekład roboczy
Chociaż historycznie łączono rozróżnienie losowe/nielosowe z rozróżnieniem bezmyślne/świadome, należy je rozplątać. […] Możemy i powinniśmy badać istnienie nielosowych mutacji, nie zakładając, że muszą być kierowane przez inteligentnego projektanta.
Miejsce w rozprawie
w rozprawie: rozdział pierwszy, punkt 4; rozdział pierwszy, punkt 5; R2.3; R3.1; R3.4. Funkcja argumentacyjna: Kluczowe rozróżnienie między statystyczną kierunkowością procesu a intencjonalną sprawczością.
Jak wykorzystać
Użyj do oczyszczenia argumentu z projektu z błędu: wykazanie nieprzypadkowości nie wystarcza do wykazania umysłu. Potrzebna jest dodatkowa przesłanka lub model, który odróżnia inteligencję od bezosobowych mechanizmów nielosowych.
Zastrzeżenie
Sober nie wyklucza logicznie projektanta; odrzuca automatyczne przejście od nielosowości do projektu.
Słowa kluczowe
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Słowa kluczowe
nielosowość; inteligencja; mutacje; naturalizm metodologiczny
Pełna karta — także tekst oryginalny
E. Sober, The Philosophy of Evolutionary Theory, rozdz. 6, §6.1, s. 144 (PDF: 164). “Although the random/nonrandom distinction and the mindless/mindful distinction were linked historically, they need to be disentangled. [...] We can and should consider whether nonrandom mutations exist without assuming that nonrandom mutations must be guided by an intelligent designer.”
Przekład roboczy
Chociaż historycznie łączono rozróżnienie losowe/nielosowe z rozróżnieniem bezmyślne/świadome, należy je rozplątać. [...] Możemy i powinniśmy badać istnienie nielosowych mutacji, nie zakładając, że muszą być kierowane przez inteligentnego projektanta.
Miejsce w rozprawie
w rozprawie: R1.4; R1.5; R2.3; R3.1; R3.4. Funkcja argumentacyjna: Kluczowe rozróżnienie między statystyczną kierunkowością procesu a intencjonalną sprawczością.
Jak wykorzystać
Użyj do oczyszczenia argumentu z projektu z błędu: wykazanie nieprzypadkowości nie wystarcza do wykazania umysłu. Potrzebna jest dodatkowa przesłanka lub model, który odróżnia inteligencję od bezosobowych mechanizmów nielosowych.
Zastrzeżenie
Sober nie wyklucza logicznie projektanta; odrzuca automatyczne przejście od nielosowości do projektu.
Słowa kluczowe
PE-09 — Hipotezy należy testować kontrastywnie; żadna nie jest „niewinna” z definicji
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
E. Sober, The Philosophy of Evolutionary Theory, rozdz. 5, §5.4-5.5, s. 124-125 (PDF: 144-145).
Przekład roboczy
Testowanie hipotez jest działaniem kontrastywnym. Zamiast testować teorię T samą w sobie, należy testować ją przeciw jednej lub większej liczbie konkurentek. […] Żaden model nie jest niewinny, dopóki nie udowodni mu się winy.
Miejsce w rozprawie
w rozprawie: rozdział pierwszy, punkt 3; rozdział pierwszy, punkt 5; R2.3. Funkcja argumentacyjna: Jedna z najważniejszych fiszek metodologicznych dla całej rozprawy.
Jak wykorzystać
Zbuduj dla każdego argumentu tabelę konkurentów: projekt, dobór, dryf, ograniczenia rozwojowe, konieczność fizykochemiczna, przypadek, hipotezy mieszane. Porównuj ich dopasowanie i złożoność, zamiast przydzielać jednej stronie domyślny ciężar dowodu.
Zastrzeżenie
Kontrastywność nie oznacza, że wszystkie hipotezy są równie dobre; dopiero dane i kryteria modelowe ustalają ranking.
Słowa kluczowe
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Słowa kluczowe
testowanie hipotez; kontrast; model; ciężar dowodu
Pełna karta — także tekst oryginalny
E. Sober, The Philosophy of Evolutionary Theory, rozdz. 5, §5.4-5.5, s. 124-125 (PDF: 144-145). “Testing hypotheses is a contrastive activity. Instead of setting out to test theory T, you should test T against one or more competitors. [...] No model is innocent until proven guilty.”
Przekład roboczy
Testowanie hipotez jest działaniem kontrastywnym. Zamiast testować teorię T samą w sobie, należy testować ją przeciw jednej lub większej liczbie konkurentek. [...] Żaden model nie jest niewinny, dopóki nie udowodni mu się winy.
Miejsce w rozprawie
w rozprawie: R1.3; R1.5; R2.3. Funkcja argumentacyjna: Jedna z najważniejszych fiszek metodologicznych dla całej rozprawy.
Jak wykorzystać
Zbuduj dla każdego argumentu tabelę konkurentów: projekt, dobór, dryf, ograniczenia rozwojowe, konieczność fizykochemiczna, przypadek, hipotezy mieszane. Porównuj ich dopasowanie i złożoność, zamiast przydzielać jednej stronie domyślny ciężar dowodu.
Zastrzeżenie
Kontrastywność nie oznacza, że wszystkie hipotezy są równie dobre; dopiero dane i kryteria modelowe ustalają ranking.
Słowa kluczowe
PE-11 — Dobór działa tylko na dostępnej zmienności E. Sober, The Philosophy of Evolutionary Theory, rozdz. 8, §8.1, s. 210 (PDF: 230).
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
Przekład roboczy
To, co dobór naturalny może osiągnąć, jest zawsze ograniczone przez dostępną zmienność.
Miejsce w rozprawie
w rozprawie: rozdział pierwszy, punkt 4; rozdział pierwszy, punkt 5. Funkcja argumentacyjna: Zwięzłe sformułowanie realnego ograniczenia mocy doboru.
Jak wykorzystać
Może wprowadzić analizę źródeł nowości biologicznej: dobór nie „wytwarza” dowolnego wariantu na żądanie, lecz różnicuje przeżycie i reprodukcję wariantów dostępnych.
Zastrzeżenie
Ogólne ograniczenie nie dowodzi, że w konkretnym przypadku zmienności było za mało; potrzebna jest analiza populacyjna, genetyczna i czasowa.
Słowa kluczowe
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Słowa kluczowe
zmienność; ograniczenia doboru; nowość biologiczna; mechanizm
Pełna karta — także tekst oryginalny
“What natural selection can achieve is always constrained by the available variation.”
Przekład roboczy
To, co dobór naturalny może osiągnąć, jest zawsze ograniczone przez dostępną zmienność.
Miejsce w rozprawie
w rozprawie: R1.4; R1.5. Funkcja argumentacyjna: Zwięzłe sformułowanie realnego ograniczenia mocy doboru.
Jak wykorzystać
Może wprowadzić analizę źródeł nowości biologicznej: dobór nie „wytwarza” dowolnego wariantu na żądanie, lecz różnicuje przeżycie i reprodukcję wariantów dostępnych.
Zastrzeżenie
Ogólne ograniczenie nie dowodzi, że w konkretnym przypadku zmienności było za mało; potrzebna jest analiza populacyjna, genetyczna i czasowa.
Słowa kluczowe
PE-12 — Test kolejności chronologicznej: obecna funkcja nie musi wyjaśniać pochodzenia
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
E. Sober, The Philosophy of Evolutionary Theory, rozdz. 8, §8.6, s. 226 (PDF: 246; wprowadzenie testu na s. 225 / PDF 245).
Przekład roboczy
Linia prowadząca do współczesnych ssaków miała szwy czaszkowe na długo przed ewolucją żyworodności. Oznacza to, że fałszywe jest twierdzenie, iż szwy czaszkowe są adaptacjami do porodu.
Miejsce w rozprawie
w rozprawie: rozdział pierwszy, punkt 3; rozdział pierwszy, punkt 5. Funkcja argumentacyjna: Konkretny test historyczny dla twierdzeń o funkcji i genezie cechy.
Jak wykorzystać
W odniesieniu do argumentów z „dopasowania części do funkcji” pytaj, czy cecha istniała przed funkcją, którą ma rzekomo wyjaśniać. Jeśli tak, obecna funkcja może być wtórnym wykorzystaniem.
Zastrzeżenie
Test obala określoną hipotezę adaptacyjną, nie wszystkie możliwe wyjaśnienia pochodzenia cechy.
Słowa kluczowe
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Słowa kluczowe
chronologia; adaptacja; egzaptacja; funkcja
Pełna karta — także tekst oryginalny
E. Sober, The Philosophy of Evolutionary Theory, rozdz. 8, §8.6, s. 226 (PDF: 246; wprowadzenie testu na s. 225 / PDF 245). “The lineage leading to current mammals had skull sutures long before live birth evolved. This means that it is false that skull sutures are adaptations for parturition.”
Przekład roboczy
Linia prowadząca do współczesnych ssaków miała szwy czaszkowe na długo przed ewolucją żyworodności. Oznacza to, że fałszywe jest twierdzenie, iż szwy czaszkowe są adaptacjami do porodu.
Miejsce w rozprawie
w rozprawie: R1.3; R1.5. Funkcja argumentacyjna: Konkretny test historyczny dla twierdzeń o funkcji i genezie cechy.
Jak wykorzystać
W odniesieniu do argumentów z „dopasowania części do funkcji” pytaj, czy cecha istniała przed funkcją, którą ma rzekomo wyjaśniać. Jeśli tak, obecna funkcja może być wtórnym wykorzystaniem.
Zastrzeżenie
Test obala określoną hipotezę adaptacyjną, nie wszystkie możliwe wyjaśnienia pochodzenia cechy.
Słowa kluczowe
PE-13 — Autonomia biologii nie wymaga redukcji wszystkich praw do fizyki E. Sober, The Philosophy of Evolutionary Theory, rozdz. 9, §9.1, s. 234 (PDF: 254).
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
Przekład roboczy
Nawet jeśli organizmy składają się z materii i niczego więcej, nie wynika z tego, że prawa biologii redukują się do praw fizyki. W rezultacie biologia ma pewien rodzaj autonomii.
Miejsce w rozprawie
w rozprawie: R2.3 – problem naturalizmu metodologicznego. Funkcja argumentacyjna: Pozwala oddzielić materialny skład organizmów od redukcjonizmu praw i wyjaśnień.
Jak wykorzystać
Może wesprzeć tezę, że naturalizm metodologiczny nie musi oznaczać fizykalizmu redukcyjnego. Autonomia poziomu biologicznego pozostawia miejsce dla swoistych praw i kategorii, choć nadal są one naukowe.
Zastrzeżenie
Autonomia biologii nie jest argumentem za przyczyną nadnaturalną ani za dualizmem substancji.
Słowa kluczowe
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Słowa kluczowe
redukcjonizm; autonomia biologii; fizykalizm; naturalizm metodologiczny
Pełna karta — także tekst oryginalny
“Even if organisms are made of matter and nothing else, it does not follow that the laws of biology reduce to the laws of physics. The result is that biology has a kind of autonomy.”
Przekład roboczy
Nawet jeśli organizmy składają się z materii i niczego więcej, nie wynika z tego, że prawa biologii redukują się do praw fizyki. W rezultacie biologia ma pewien rodzaj autonomii.
Miejsce w rozprawie
w rozprawie: R2.3 - problem naturalizmu metodologicznego. Funkcja argumentacyjna: Pozwala oddzielić materialny skład organizmów od redukcjonizmu praw i wyjaśnień.
Jak wykorzystać
Może wesprzeć tezę, że naturalizm metodologiczny nie musi oznaczać fizykalizmu redukcyjnego. Autonomia poziomu biologicznego pozostawia miejsce dla swoistych praw i kategorii, choć nadal są one naukowe.
Zastrzeżenie
Autonomia biologii nie jest argumentem za przyczyną nadnaturalną ani za dualizmem substancji.
Słowa kluczowe
PE-14 — Im dalsza przeszłość, tym słabsza może być informacja zachowana w stanie obecnym
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
E. Sober, The Philosophy of Evolutionary Theory, rozdz. 9, §9.6, s. 249 (PDF: 269).
Przekład roboczy
Zgodnie z prawem wiarygodności obecny stan systemu może silnie faworyzować jedną hipotezę o niedawnej przeszłości względem drugiej, lecz siła tego faworyzowania słabnie, gdy przeszłość staje się coraz bardziej odległa.
Miejsce w rozprawie
w rozprawie: rozdział pierwszy, punkt 3; rozdział pierwszy, punkt 5; R3.8. Funkcja argumentacyjna: Epistemologiczna granica rekonstrukcji historycznej i teologicznej na podstawie danych obecnych.
Jak wykorzystać
Użyj w zakończeniu krytycznej części: argumenty o bardzo odległych przyczynach wymagają szczególnej ostrożności, wielu niezależnych linii danych i jawnego określenia niepewności.
Zastrzeżenie
Słabnięcie informacji nie oznacza całkowitej niepoznawalności przeszłości; zależy od modelu procesu i zachowanych śladów.
Słowa kluczowe
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Słowa kluczowe
przeszłość; informacja; wnioskowanie historyczne; granice poznania
Pełna karta — także tekst oryginalny
E. Sober, The Philosophy of Evolutionary Theory, rozdz. 9, §9.6, s. 249 (PDF: 269). “According to the law of likelihood, this means that the present state of the system strongly favors one hypothesis about the recent past over the other, but the favoring attenuates as the past becomes more and more remote.”
Przekład roboczy
Zgodnie z prawem wiarygodności obecny stan systemu może silnie faworyzować jedną hipotezę o niedawnej przeszłości względem drugiej, lecz siła tego faworyzowania słabnie, gdy przeszłość staje się coraz bardziej odległa.
Miejsce w rozprawie
w rozprawie: R1.3; R1.5; R3.8. Funkcja argumentacyjna: Epistemologiczna granica rekonstrukcji historycznej i teologicznej na podstawie danych obecnych.
Jak wykorzystać
Użyj w zakończeniu krytycznej części: argumenty o bardzo odległych przyczynach wymagają szczególnej ostrożności, wielu niezależnych linii danych i jawnego określenia niepewności.
Zastrzeżenie
Słabnięcie informacji nie oznacza całkowitej niepoznawalności przeszłości; zależy od modelu procesu i zachowanych śladów.
Słowa kluczowe
S1 — Małe prawdopodobieństwo konkretnego wyniku nie obala teorii ELLIOTT SOBER | 2002
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
E. Sober, PDF autorski, s. 7-8 (zwłaszcza s. 8).
Jak wykorzystać
Rozdz. 1.3 i 1.5; pomocniczo rozdz. 2.2. Funkcja w wywodzie Kryterium metodologiczne przeciw prostemu przejściu od „mało prawdopodobne” do „teoria fałszywa”.
Słowa kluczowe
Przekład roboczy
„Istnieje ogólny powód, dla którego nie da się skonstruować probabilistycznej wersji modus tollens. Teorie, które formułują dobre probabilistyczne przewidywania dotyczące wielu zdarzeń, zazwyczaj przypisują bardzo małe prawdopodobieństwo ich łącznemu wystąpieniu. […] Sam fakt, że teoria przypisuje danemu wynikowi bardzo małe prawdopodobieństwo, z trudem może wystarczyć do odrzucenia tej teorii.”
Jak wykorzystać
w rozprawie W części o krytyce inteligentny projekt cytat pozwala wykazać, że sama liczbowo mała szansa konkretnej konfiguracji biologicznej nie stanowi jeszcze argumentu przeciw ewolucji ani za projektem. Najpierw trzeba określić właściwą klasę zdarzeń i porównać konkurencyjne hipotezy.
Zastrzeżenie
Sober nie twierdzi, że małe prawdopodobieństwo jest zawsze bez znaczenia. Twierdzi, że bez porównania hipotez nie wystarcza ono samo do odrzucenia teorii.
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Pełna karta — także tekst oryginalny
Lokalizacja
E. Sober, PDF autorski, s. 7-8 (zwłaszcza s. 8).
Jak wykorzystać
Rozdz. 1.3 i 1.5; pomocniczo rozdz. 2.2. Funkcja w wywodzie Kryterium metodologiczne przeciw prostemu przejściu od „mało prawdopodobne” do „teoria fałszywa”.
Słowa kluczowe
Cytat oryginalny
“There’s a general reason why no probabilistic version of modus tollens is to be had. Theories that make good probabilistic predictions about lots of events will typically say that the conjunction of those events has a very low probability. [...] The fact that the theory assigns this outcome a very low probability hardly suffices to reject the theory.”
Przekład roboczy
(własny) „Istnieje ogólny powód, dla którego nie da się skonstruować probabilistycznej wersji modus tollens. Teorie, które formułują dobre probabilistyczne przewidywania dotyczące wielu zdarzeń, zazwyczaj przypisują bardzo małe prawdopodobieństwo ich łącznemu wystąpieniu. [...] Sam fakt, że teoria przypisuje danemu wynikowi bardzo małe prawdopodobieństwo, z trudem może wystarczyć do odrzucenia tej teorii.”
Jak wykorzystać
w rozprawie W części o krytyce ID cytat pozwala wykazać, że sama liczbowo mała szansa konkretnej konfiguracji biologicznej nie stanowi jeszcze argumentu przeciw ewolucji ani za projektem. Najpierw trzeba określić właściwą klasę zdarzeń i porównać konkurencyjne hipotezy.
Zastrzeżenie
Sober nie twierdzi, że małe prawdopodobieństwo jest zawsze bez znaczenia. Twierdzi, że bez porównania hipotez nie wystarcza ono samo do odrzucenia teorii.
S2 — Relacja dowodowa jest porównawcza – Prawo Wiarygodności ELLIOTT SOBER | 2002
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
E. Sober, PDF autorski, s. 9-10.
Jak wykorzystać
Rozdz. 1.3 i 1.5; rozdz. 2.2 jako rama oceny argumentów. Funkcja w wywodzie Najważniejsza fiszka metodologiczna: obserwacja rozstrzyga między hipotezami, a nie „potwierdza” hipotezę w izolacji.
Słowa kluczowe
Przekład roboczy
„Aby powiedzieć, czy obserwacja jest świadectwem za daną hipotezą lub przeciw niej, musimy wiedzieć, jakie inne hipotezy należy rozważyć. […] Właściwym pojęciem jest: «E przemawia za H1 w porównaniu z H2», a nie: «E jest świadectwem za (lub przeciw) H». […] Świadectwo E faworyzuje hipotezę H1 względem H2 wtedy i tylko wtedy, gdy Pr(E | H1) > Pr(E | H2).”
Jak wykorzystać
w rozprawie Może stanowić zasadę organizującą analizę wszystkich danych w rozdziale 1: informacji biologicznej, fine-tuningu, pochodzenia życia i dostosowania chemii. Dla każdego rodzaju danych warto jawnie zadać pytanie: względem jakiej hipotezy alternatywnej dane wspierają projekt?
Zastrzeżenie
Prawo Wiarygodności ocenia siłę dyskryminacyjną danych; samo nie wskazuje jeszcze, którą hipotezę należy uznać za prawdziwą ani jakie są jej prawdopodobieństwa a posteriori.
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Pełna karta — także tekst oryginalny
S2. Relacja dowodowa jest porównawcza - Prawo Wiarygodności ELLIOTT SOBER | 2002
Lokalizacja
E. Sober, PDF autorski, s. 9-10.
Jak wykorzystać
Rozdz. 1.3 i 1.5; rozdz. 2.2 jako rama oceny argumentów. Funkcja w wywodzie Najważniejsza fiszka metodologiczna: obserwacja rozstrzyga między hipotezami, a nie „potwierdza” hipotezę w izolacji.
Słowa kluczowe
Cytat oryginalny
“To say whether an observation is evidence for or against a hypothesis, we have to know what the other hypotheses are that we should consider. [...] The right concept to consider is ‘E favors H1 over H2,’ not ‘E is evidence for (or against) H.’ [...] Evidence E favors hypothesis H1 over hypothesis H2 if and only if Pr(E * H1) > Pr(E * H2).”
Przekład roboczy
(własny) „Aby powiedzieć, czy obserwacja jest świadectwem za daną hipotezą lub przeciw niej, musimy wiedzieć, jakie inne hipotezy należy rozważyć. [...] Właściwym pojęciem jest: «E przemawia za H1 w porównaniu z H2», a nie: «E jest świadectwem za (lub przeciw) H». [...] Świadectwo E faworyzuje hipotezę H1 względem H2 wtedy i tylko wtedy, gdy Pr(E | H1) > Pr(E | H2).”
Jak wykorzystać
w rozprawie Może stanowić zasadę organizującą analizę wszystkich danych w rozdziale 1: informacji biologicznej, fine-tuningu, pochodzenia życia i dostosowania chemii. Dla każdego rodzaju danych warto jawnie zadać pytanie: względem jakiej hipotezy alternatywnej dane wspierają projekt?
Zastrzeżenie
Prawo Wiarygodności ocenia siłę dyskryminacyjną danych; samo nie wskazuje jeszcze, którą hipotezę należy uznać za prawdziwą ani jakie są jej prawdopodobieństwa a posteriori.
S3 — ID nie jest po prostu teorią specjalnego stworzenia ELLIOTT SOBER | 2002
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
S3. inteligentny projekt nie jest po prostu teorią specjalnego stworzenia ELLIOTT SOBER | 2002 E. Sober, PDF autorski, s. 13.
Jak wykorzystać
Rozdz. 1.1 i 1.2. Funkcja w wywodzie Definicja i historyczne usytuowanie współczesnego inteligentny projekt.
Słowa kluczowe
Przekład roboczy
„Termin «kreacjonizm» sugeruje ideę stworzenia specjalnego – zaprzeczenie tezie, że całe życie na Ziemi jest genealogicznie spokrewnione. Teoretycy inteligentny projekt nie opowiadają się za stworzeniem specjalnym, zgodnie z którym każdy gatunek (lub «podstawowy typ organizmu») został oddzielnie stworzony przez inteligentnego projektanta. Ich spór z teorią ewolucji dotyczy raczej zdolności doboru naturalnego do wytwarzania złożonych adaptacji.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Cytat pomaga uniknąć utożsamiania inteligentny projekt z każdym rodzajem kreacjonizmu. Może otwierać podrozdział definicyjny i uzasadniać rozróżnienie między wspólnym pochodzeniem, mechanizmami ewolucji oraz wnioskowaniem o projekcie.
Zastrzeżenie
Jest to charakterystyka Sobra z 2002 r.; w pracy warto zestawić ją z samookreśleniami autorów inteligentny projekt i późniejszą literaturą.
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Pełna karta — także tekst oryginalny
Lokalizacja
E. Sober, PDF autorski, s. 13.
Jak wykorzystać
Rozdz. 1.1 i 1.2. Funkcja w wywodzie Definicja i historyczne usytuowanie współczesnego ID.
Słowa kluczowe
Cytat oryginalny
“The term ‘creationism’ suggests the idea of special creation - a denial of the claim that all life on earth is genealogically related; ID theorists don’t endorse the idea of special creation - that each species (or ‘basic kind of organism’) was separately created by an intelligent designer. Rather, their beef with evolutionary theory concerns the power of natural selection to produce complex adaptations.”
Przekład roboczy
(własny) „Termin «kreacjonizm» sugeruje ideę stworzenia specjalnego - zaprzeczenie tezie, że całe życie na Ziemi jest genealogicznie spokrewnione. Teoretycy ID nie opowiadają się za stworzeniem specjalnym, zgodnie z którym każdy gatunek (lub «podstawowy typ organizmu») został oddzielnie stworzony przez inteligentnego projektanta. Ich spór z teorią ewolucji dotyczy raczej zdolności doboru naturalnego do wytwarzania złożonych adaptacji.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Cytat pomaga uniknąć utożsamiania ID z każdym rodzajem kreacjonizmu. Może otwierać podrozdział definicyjny i uzasadniać rozróżnienie między wspólnym pochodzeniem, mechanizmami ewolucji oraz wnioskowaniem o projekcie.
Zastrzeżenie
Jest to charakterystyka Sobra z 2002 r.; w pracy warto zestawić ją z samookreśleniami autorów ID i późniejszą literaturą.
S4 — Nie wolno utożsamiać „czystego gradualizmu” z całą teorią ewolucji ELLIOTT SOBER | 2002
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
E. Sober, PDF autorski, s. 13-14.
Jak wykorzystać
Rozdz. 1.5. Funkcja w wywodzie Precyzyjny kontrargument wobec krytyki ewolucji opartej wyłącznie na braku ciągłej korzyści selekcyjnej.
Słowa kluczowe
Przekład roboczy
„Behe przechodzi niejawnie między procesem stopniowego doboru naturalnego, rozpatrywanym samodzielnie, a szerzej rozumianymi «procesami ewolucyjnymi». […] Teoria ewolucji uwzględnia wiele procesów innych niż czysty gradualizm darwinowski. […] Behe ma rację, że sam czysty gradualizm nie doprowadzi do powstania skrzydła przy opisanym rozkładzie dostosowania. Nie wynika z tego jednak, że «teoria ewolucji» nie może wyjaśnić powstania takich cech.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Przy omawianiu argumentu z nieredukowalnej złożoności warto oddzielić pytanie o niewystarczalność konkretnego mechanizmu od znacznie silniejszej tezy o niewystarczalności całej teorii ewolucyjnej.
Zastrzeżenie
Cytat nie dowodzi, że konkretna struktura rzeczywiście powstała ewolucyjnie; wskazuje błąd zakresu wniosku.
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Pełna karta — także tekst oryginalny
Lokalizacja
E. Sober, PDF autorski, s. 13-14.
Jak wykorzystać
Rozdz. 1.5. Funkcja w wywodzie Precyzyjny kontrargument wobec krytyki ewolucji opartej wyłącznie na braku ciągłej korzyści selekcyjnej.
Słowa kluczowe
Cytat oryginalny
“Behe equivocates between the process of gradual natural selection, taken on its own, and ‘evolutionary processes’ construed more broadly. [...] Evolutionary theory countenances many processes additional to that of pure Darwinian gradualism. [...] Behe is correct that the pure process of Darwinian gradualism cannot lead a wing to evolve if the fitnesses are those described [...]. However, he concludes from this that ‘evolutionary theory’ cannot explain the emergence of traits [...] ; this does not follow and it is not correct.”
Przekład roboczy
(własny) „Behe przechodzi niejawnie między procesem stopniowego doboru naturalnego, rozpatrywanym samodzielnie, a szerzej rozumianymi «procesami ewolucyjnymi». [...] Teoria ewolucji uwzględnia wiele procesów innych niż czysty gradualizm darwinowski. [...] Behe ma rację, że sam czysty gradualizm nie doprowadzi do powstania skrzydła przy opisanym rozkładzie dostosowania. Nie wynika z tego jednak, że «teoria ewolucji» nie może wyjaśnić powstania takich cech.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Przy omawianiu argumentu z nieredukowalnej złożoności warto oddzielić pytanie o niewystarczalność konkretnego mechanizmu od znacznie silniejszej tezy o niewystarczalności całej teorii ewolucyjnej.
Zastrzeżenie
Cytat nie dowodzi, że konkretna struktura rzeczywiście powstała ewolucyjnie; wskazuje błąd zakresu wniosku.
S5 — „Bardzo mało prawdopodobne” nie znaczy „obalone” ani „zaprojektowane” ELLIOTT SOBER | 2002
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
E. Sober, PDF autorski, s. 15.
Jak wykorzystać
Rozdz. 1.5; także rozdz. 1.3. Funkcja w wywodzie Rozdzielenie trzech wniosków: fałszywości ewolucji, dyskonfirmacji ewolucji i potwierdzenia projektu.
Słowa kluczowe
Przekład roboczy
„Co jednak, jeśli z teorii wynika jedynie, że cechy nieredukowalnie złożone są bardzo mało prawdopodobne? Czy ich istnienie pokazywałoby, że teoria jest mało prawdopodobna? Czy wynikałoby z tego, że obserwacje te obalają teorię? Czy wynikałoby, że cechy te stanowią świadectwo na rzecz inteligentnego projektu? Odpowiedź na wszystkie te pytania jest taka sama: nie. Nie istnieje probabilistyczny odpowiednik modus tollens.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Cytat jest gotową osią krytycznego podrozdziału: nawet przy przyjęciu przesłanki o małym prawdopodobieństwie pod ewolucją nadal brakuje porównania z prawdopodobieństwem danych pod hipotezą projektu.
Zastrzeżenie
W rozprawie warto wyraźnie odróżnić „nie wynika logicznie” od „nie może istnieć żaden poprawny argument probabilistyczny”. Sober dopuszcza argument, jeśli zostanie wykonane porównanie wiarygodności.
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Pełna karta — także tekst oryginalny
Lokalizacja
E. Sober, PDF autorski, s. 15.
Jak wykorzystać
Rozdz. 1.5; także rozdz. 1.3. Funkcja w wywodzie Rozdzielenie trzech wniosków: fałszywości ewolucji, dyskonfirmacji ewolucji i potwierdzenia projektu.
Słowa kluczowe
Cytat oryginalny
“But what if the theory merely entailed that irreducibly complex features are very improbable? Would the existence of such features show that the theory is improbable? Would it follow that the theory is disconfirmed by those observations? Would it follow that these features provide evidence in favor of intelligent design? The answers to all these questions are the same - no. There is no probabilistic analog of modus tollens.”
Przekład roboczy
(własny) „Co jednak, jeśli z teorii wynika jedynie, że cechy nieredukowalnie złożone są bardzo mało prawdopodobne? Czy ich istnienie pokazywałoby, że teoria jest mało prawdopodobna? Czy wynikałoby z tego, że obserwacje te obalają teorię? Czy wynikałoby, że cechy te stanowią świadectwo na rzecz inteligentnego projektu? Odpowiedź na wszystkie te pytania jest taka sama: nie. Nie istnieje probabilistyczny odpowiednik modus tollens.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Cytat jest gotową osią krytycznego podrozdziału: nawet przy przyjęciu przesłanki o małym prawdopodobieństwie pod ewolucją nadal brakuje porównania z prawdopodobieństwem danych pod hipotezą projektu.
Zastrzeżenie
W rozprawie warto wyraźnie odróżnić „nie wynika logicznie” od „nie może istnieć żaden poprawny argument probabilistyczny”. Sober dopuszcza argument, jeśli zostanie wykonane porównanie wiarygodności.
S6 — „Wielkie milczenie”: jakie przewidywania daje hipoteza projektu? ELLIOTT SOBER | 2002
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
E. Sober, PDF autorski, s. 15-16.
Jak wykorzystać
Rozdz. 1.3 i 1.5; przejście do rozdz. 3. Funkcja w wywodzie Najostrzejsze sformułowanie zarzutu braku modelu probabilistycznego inteligentny projekt.
Słowa kluczowe
Przekład roboczy
„Aby jednak te szczegóły przemawiały za inteligentnym projektem przeciw bezmyślnej ewolucji, musimy wiedzieć, jak prawdopodobne są one przy każdej z hipotez. […] Behe twierdzi, że są one bardzo mało prawdopodobne według teorii ewolucji, ale jak prawdopodobne są według hipotezy inteligentnego projektu? W tym miejscu napotykamy wielkie milczenie. […] Odpowiedź jest prosta: nie wiemy.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Może być centralnym cytatem w rozdziale krytycznym i zarazem uzasadnieniem rozdziału 3: rekonstrukcja cech Projektanta jest potrzebna między innymi po to, by hipoteza projektowa miała określoną treść predykcyjną.
Zastrzeżenie
Sama rekonstrukcja przymiotów nie wystarczy. Trzeba jeszcze uzasadnić, dlaczego dany Projektant miałby chcieć wytworzyć właśnie obserwowany typ świata.
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Pełna karta — także tekst oryginalny
Lokalizacja
E. Sober, PDF autorski, s. 15-16.
Jak wykorzystać
Rozdz. 1.3 i 1.5; przejście do rozdz. 3. Funkcja w wywodzie Najostrzejsze sformułowanie zarzutu braku modelu probabilistycznego ID.
Słowa kluczowe
Cytat oryginalny
“However, for these details to favor intelligent design over mindless evolution, we must know how probable those details are under each hypothesis. [...] Behe asserts that these details are very improbable according to evolutionary theory, but how probable are they according to the hypothesis of intelligent design? It is here that we encounter a great silence. [...] The answer is simple - we do not know.”
Przekład roboczy
(własny) „Aby jednak te szczegóły przemawiały za inteligentnym projektem przeciw bezmyślnej ewolucji, musimy wiedzieć, jak prawdopodobne są one przy każdej z hipotez. [...] Behe twierdzi, że są one bardzo mało prawdopodobne według teorii ewolucji, ale jak prawdopodobne są według hipotezy inteligentnego projektu? W tym miejscu napotykamy wielkie milczenie. [...] Odpowiedź jest prosta: nie wiemy.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Może być centralnym cytatem w rozdziale krytycznym i zarazem uzasadnieniem rozdziału 3: rekonstrukcja cech Projektanta jest potrzebna między innymi po to, by hipoteza projektowa miała określoną treść predykcyjną.
Zastrzeżenie
Sama rekonstrukcja przymiotów nie wystarczy. Trzeba jeszcze uzasadnić, dlaczego dany Projektant miałby chcieć wytworzyć właśnie obserwowany typ świata.
S7 — Hipoteza Projektanta wymaga niezależnie poświadczonych założeń ELLIOTT SOBER | 2002
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
E. Sober, PDF autorski, s. 17-18.
Jak wykorzystać
Rozdz. 1.5; rozdz. 3 jako problem uprawomocnienia cech Projektanta. Funkcja w wywodzie Krytyka hipotez dopasowanych ad hoc do obserwacji.
Słowa kluczowe
Przekład roboczy
„Pojedyncze zdanie wyrażające hipotezę inteligentny projekt nie czyni jeszcze teorii. Problemu nie rozwiązuje samo wymyślenie założeń dotyczących celów i zdolności domniemanego projektanta; potrzebna jest informacja o projektancie lub projektantach poświadczona niezależnie. Bez niej teoria nie formułuje przewidywań dotyczących oka ani innych przykładów «nieredukowalnej złożoności» omawianych przez Behego.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Cytat powinien prowadzić do jawnego rozróżnienia: (a) „minimalnej” hipotezy inteligentny projekt, (b) filozoficznej hipotezy inteligentnej przyczyny oraz (c) teizmu klasycznego z niezależnie argumentowanymi przymiotami Boga. To rozróżnienie może uporządkować relację rozdziałów 1-3.
Zastrzeżenie
Swinburne próbuje dostarczyć niezależnej charakterystyki Boga przez prostotę, dobroć i wolność; trzeba jednak ocenić, czy jest to niezależne od danych, które ma wyjaśniać.
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Pełna karta — także tekst oryginalny
Lokalizacja
E. Sober, PDF autorski, s. 17-18.
Jak wykorzystać
Rozdz. 1.5; rozdz. 3 jako problem uprawomocnienia cech Projektanta. Funkcja w wywodzie Krytyka hipotez dopasowanych ad hoc do obserwacji.
Słowa kluczowe
Cytat oryginalny
“The single sentence stated in (ID) does not a theory make. This problem is not solved by simply inventing assumptions about the putative designer’s goals and abilities; what is needed is information about the putative designer(s) that is independently attested. Without that information, the theory makes no predictions about the eye or about the other examples of ‘irreducible complexity’ that Behe discusses.”
Przekład roboczy
(własny) „Pojedyncze zdanie wyrażające hipotezę ID nie czyni jeszcze teorii. Problemu nie rozwiązuje samo wymyślenie założeń dotyczących celów i zdolności domniemanego projektanta; potrzebna jest informacja o projektancie lub projektantach poświadczona niezależnie. Bez niej teoria nie formułuje przewidywań dotyczących oka ani innych przykładów «nieredukowalnej złożoności» omawianych przez Behego.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Cytat powinien prowadzić do jawnego rozróżnienia: (a) „minimalnej” hipotezy ID, (b) filozoficznej hipotezy inteligentnej przyczyny oraz (c) teizmu klasycznego z niezależnie argumentowanymi przymiotami Boga. To rozróżnienie może uporządkować relację rozdziałów 1-3.
Zastrzeżenie
Swinburne próbuje dostarczyć niezależnej charakterystyki Boga przez prostotę, dobroć i wolność; trzeba jednak ocenić, czy jest to niezależne od danych, które ma wyjaśniać.
S8 — Dlaczego pułapka na myszy i Mount Rushmore nie są prostą analogią dla biochemii ELLIOTT SOBER | 2002
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
E. Sober, PDF autorski, s. 19-20.
Jak wykorzystać
Rozdz. 1.3 i 1.5; rozdz. 3.1. Funkcja w wywodzie Wyjaśnienie, skąd bierze się siła zwykłych wnioskowań o ludzkim projekcie i dlaczego nie przenosi się automatycznie na projekt pozaludzki.
Słowa kluczowe
Przekład roboczy
„W przypadku pułapek na myszy, Mount Rushmore i plakatów Elvisa jesteśmy pewni inteligentnego projektu, ponieważ dysponujemy mocnymi świadectwami dotyczącymi ludzkiego projektowania. Wiemy, że są to właśnie takie rzeczy, jakie ludzie zwykle wytwarzają. […] Teoretycy inteligentny projekt muszą więc rozważać możliwych projektantów nieludzkich, nawet nadnaturalnych. […] Nie znamy wówczas prawdopodobieństwa nawet w przybliżeniu.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Cytat nadaje się do krytyki prostych analogii artefakt-organizm. Uzasadnia też potrzebę odrębnej argumentacji teologicznej, jeśli wniosek ma dotyczyć Projektanta transcendentnego, a nie znanego sprawcy ludzkiego.
Zastrzeżenie
Nie wynika z tego, że argument do projektanta pozaludzkiego jest niemożliwy; wynika, że wymaga dodatkowych przesłanek o jego naturze i celach.
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Pełna karta — także tekst oryginalny
Lokalizacja
E. Sober, PDF autorski, s. 19-20.
Jak wykorzystać
Rozdz. 1.3 i 1.5; rozdz. 3.1. Funkcja w wywodzie Wyjaśnienie, skąd bierze się siła zwykłych wnioskowań o ludzkim projekcie i dlaczego nie przenosi się automatycznie na projekt pozaludzki.
Słowa kluczowe
Cytat oryginalny
“In the case of mousetraps, Mount Rushmore, and Elvis posters, we are confident about intelligent design because we have strong evidence for human intelligent design. We know that all of these objects are just the sorts of things that human beings are apt to make. [...] ID theorists therefore are led to consider possible nonhuman designers - indeed, possible designers who are supernatural. [...] We do not know, even approximately.”
Przekład roboczy
(własny) „W przypadku pułapek na myszy, Mount Rushmore i plakatów Elvisa jesteśmy pewni inteligentnego projektu, ponieważ dysponujemy mocnymi świadectwami dotyczącymi ludzkiego projektowania. Wiemy, że są to właśnie takie rzeczy, jakie ludzie zwykle wytwarzają. [...] Teoretycy ID muszą więc rozważać możliwych projektantów nieludzkich, nawet nadnaturalnych. [...] Nie znamy wówczas prawdopodobieństwa nawet w przybliżeniu.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Cytat nadaje się do krytyki prostych analogii artefakt-organizm. Uzasadnia też potrzebę odrębnej argumentacji teologicznej, jeśli wniosek ma dotyczyć Projektanta transcendentnego, a nie znanego sprawcy ludzkiego.
Zastrzeżenie
Nie wynika z tego, że argument do projektanta pozaludzkiego jest niemożliwy; wynika, że wymaga dodatkowych przesłanek o jego naturze i celach.
S9 — Niewiedza o procesie naturalnym nie jest pozytywnym świadectwem projektu ELLIOTT SOBER | 2002
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
E. Sober, PDF autorski, s. 20-21.
Jak wykorzystać
Rozdz. 1.5; rozdz. 2.3. Funkcja w wywodzie Ochrona przed argumentem z luk oraz ważna uwaga dla naturalizmu metodologicznego.
Słowa kluczowe
Przekład roboczy
„Nie istnieje taka własność, która nie mogłaby wystąpić, gdyby obiekty naturalne powstały wyłącznie dzięki bezmyślnym procesom. Powstanie nieredukowalnie złożonych cech funkcjonalnych w procesie doboru naturalnego nie jest niemożliwe. […] Niewiedza nie stanowi jednak powodu, by odrzucić możliwość, że obserwowane zjawisko jest skutkiem bezmyślnych procesów naturalnych, których jeszcze nie rozważyliśmy, i by wnioskować, że musi ono pochodzić z inteligentnego projektu.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Cytat może zamykać rozdział krytyczny. Pozwala sformułować dodatni standard: argument projektowy nie powinien opierać się wyłącznie na aktualnym braku wyjaśnienia naturalnego, lecz na porównawczej przewadze dobrze określonej hipotezy.
Zastrzeżenie
Sober używa tu bardzo mocnej tezy modalnej. W rozprawie warto odróżnić logiczną możliwość, fizyczną możliwość i realistyczne prawdopodobieństwo danego procesu.
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Pełna karta — także tekst oryginalny
Lokalizacja
E. Sober, PDF autorski, s. 20-21.
Jak wykorzystać
Rozdz. 1.5; rozdz. 2.3. Funkcja w wywodzie Ochrona przed argumentem z luk oraz ważna uwaga dla naturalizmu metodologicznego.
Słowa kluczowe
Cytat oryginalny
“There is no such property [that could not exist if natural objects were produced by strictly mindless processes]. It is not impossible for irreducibly complex functional features to arise by the evolutionary process of natural selection [...]. [...] But ignorance does not constitute a reason to reject the possibility that what we observe is due to mindless natural processes that we have not yet considered and conclude that what we observe must be due to intelligent design.”
Przekład roboczy
(własny) „Nie istnieje taka własność, która nie mogłaby wystąpić, gdyby obiekty naturalne powstały wyłącznie dzięki bezmyślnym procesom. Powstanie nieredukowalnie złożonych cech funkcjonalnych w procesie doboru naturalnego nie jest niemożliwe. [...] Niewiedza nie stanowi jednak powodu, by odrzucić możliwość, że obserwowane zjawisko jest skutkiem bezmyślnych procesów naturalnych, których jeszcze nie rozważyliśmy, i by wnioskować, że musi ono pochodzić z inteligentnego projektu.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Cytat może zamykać rozdział krytyczny. Pozwala sformułować dodatni standard: argument projektowy nie powinien opierać się wyłącznie na aktualnym braku wyjaśnienia naturalnego, lecz na porównawczej przewadze dobrze określonej hipotezy.
Zastrzeżenie
Sober używa tu bardzo mocnej tezy modalnej. W rozprawie warto odróżnić logiczną możliwość, fizyczną możliwość i realistyczne prawdopodobieństwo danego procesu.
W1 — Teologia naturalna prowadzi do wniosku prawdopodobnego, nie niepowątpiewalnego RICHARD SWINBURNE | 2004
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
Lokalizacja
R. Swinburne, The Existence of God, wyd. 2, s. 2; w pliku strona PDF 8.
Jak wykorzystać
Rozdz. 2.2; rozdz. 3.8 (granica teologii naturalnej). Funkcja w wywodzie Ustalenie epistemicznego statusu argumentów za Bogiem.
Słowa kluczowe
Przekład roboczy
(własny) „Będę jednak argumentował, że chociaż rozum może dojść do dość dobrze uzasadnionego wniosku o istnieniu Boga, może to być jedynie wniosek prawdopodobny, a nie niepowątpiewalny. Z tego powodu w praktykowaniu religii pozostaje wiele miejsca dla wiary.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Cytat dobrze otwiera część o teologii naturalnej. Pozwala od początku odróżnić argumentację kumulatywną od demonstracji dedukcyjnej i uzasadnić ostrożny język wniosków w rozdziale 3.
Zastrzeżenie
Swinburne broni racjonalnej konkluzji probabilistycznej, nie twierdzi, że wiara jest irracjonalnym dodatkiem do braku dowodów.
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Słowa kluczowe
teologia naturalna; prawdopodobieństwo; wiara; rozum
Pełna karta — także tekst oryginalny
Lokalizacja
R. Swinburne, The Existence of God, wyd. 2, s. 2; w pliku PDF s. 8.
Jak wykorzystać
Rozdz. 2.2; rozdz. 3.8 (granica teologii naturalnej). Funkcja w wywodzie Ustalenie epistemicznego statusu argumentów za Bogiem.
Słowa kluczowe
Cytat oryginalny
“I shall, however, argue that, although reason can reach a fairly well-justified conclusion about the existence of God, it can reach only a probable conclusion, not an indubitable one. For this reason, there is abundant room for faith in the practice of religion.”
Przekład roboczy
(własny) „Będę jednak argumentował, że chociaż rozum może dojść do dość dobrze uzasadnionego wniosku o istnieniu Boga, może to być jedynie wniosek prawdopodobny, a nie niepowątpiewalny. Z tego powodu w praktykowaniu religii pozostaje wiele miejsca dla wiary.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Cytat dobrze otwiera część o teologii naturalnej. Pozwala od początku odróżnić argumentację kumulatywną od demonstracji dedukcyjnej i uzasadnić ostrożny język wniosków w rozdziale 3.
Zastrzeżenie
Swinburne broni racjonalnej konkluzji probabilistycznej, nie twierdzi, że wiara jest irracjonalnym dodatkiem do braku dowodów.
W2 — Jawna treść hipotezy teizmu: osoba, wolność, wiedza, moc, dobro i stwórczość RICHARD SWINBURNE | 2004
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
Lokalizacja
R. Swinburne, s. 7; strona PDF 13.
Jak wykorzystać
Rozdz. 3.1-3.8; pomocniczo rozdz. 2.2. Funkcja w wywodzie Precyzyjna definicja hipotezy, której prawdopodobieństwo jest oceniane.
Słowa kluczowe
Przekład roboczy
(własny) „Przyjmuję, że zdanie «Bóg istnieje» […] jest logicznie równoważne zdaniu: «istnieje z konieczności osoba bez ciała (to znaczy duch), która z konieczności jest wieczna, doskonale wolna, wszechmocna, wszechwiedząca, doskonale dobra i jest stwórcą wszystkich rzeczy».”
Jak wykorzystać
w rozprawie Może służyć jako kontrapunkt dla „minimalnej” hipotezy inteligentny projekt. Swinburne bada nie samą nieokreśloną inteligencję, lecz bogatą hipotezę teizmu, dzięki czemu może formułować przewidywania o tym, jaki świat Bóg miałby powód stworzyć.
Zastrzeżenie
Definicja zawiera więcej treści niż można wyprowadzić z samych danych biologicznych. To właśnie należy rozdzielić w rekonstrukcji: wynik wnioskowania z natury oraz treści wnoszone przez filozofię i Objawienie.
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Słowa kluczowe
Bóg; osoba; wolność; omniscjencja; dobroć; stworzenie
Pełna karta — także tekst oryginalny
Lokalizacja
R. Swinburne, s. 7; PDF s. 13.
Jak wykorzystać
Rozdz. 3.1-3.8; pomocniczo rozdz. 2.2. Funkcja w wywodzie Precyzyjna definicja hipotezy, której prawdopodobieństwo jest oceniane.
Słowa kluczowe
Cytat oryginalny
“I take the proposition ‘God exists’ [...] to be logically equivalent to ‘there exists necessarily a person without a body (i.e. a spirit) who necessarily is eternal, perfectly free, omnipotent, omniscient, perfectly good, and the creator of all things’.”
Przekład roboczy
(własny) „Przyjmuję, że zdanie «Bóg istnieje» [...] jest logicznie równoważne zdaniu: «istnieje z konieczności osoba bez ciała (to znaczy duch), która z konieczności jest wieczna, doskonale wolna, wszechmocna, wszechwiedząca, doskonale dobra i jest stwórcą wszystkich rzeczy».”
Jak wykorzystać
w rozprawie Może służyć jako kontrapunkt dla „minimalnej” hipotezy ID. Swinburne bada nie samą nieokreśloną inteligencję, lecz bogatą hipotezę teizmu, dzięki czemu może formułować przewidywania o tym, jaki świat Bóg miałby powód stworzyć.
Zastrzeżenie
Definicja zawiera więcej treści niż można wyprowadzić z samych danych biologicznych. To właśnie należy rozdzielić w rekonstrukcji: wynik wnioskowania z natury oraz treści wnoszone przez filozofię i Objawienie.
W3 — Argumenty za Bogiem należy oceniać kumulatywnie RICHARD SWINBURNE | 2004
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
Lokalizacja
R. Swinburne, s. 12-13; strona PDF 18-19.
Jak wykorzystać
Rozdz. 2.2; syntetyczne zakończenie rozdz. 1 i wprowadzenie do rozdz. 3. Funkcja w wywodzie Architektura całej argumentacji: każdy argument może wnosić niewielki przyrost potwierdzenia.
Słowa kluczowe
Przekład roboczy
(własny) „Niefortunną cechą współczesnej filozofii religii jest skłonność do traktowania argumentów za istnieniem Boga w izolacji. […] Tymczasem argumenty mogą się wzajemnie wspierać albo osłabiać. […] Kluczowe pytanie brzmi, czy wszystkie razem czynią istnienie Boga prawdopodobnym i czy bilans całego istotnego materiału świadczy na rzecz teizmu.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Cytat uzasadnia zestawienie w jednej rozprawie danych biologicznych, fine-tuningu, pochodzenia życia, praw przyrody i świadomości. Każda linia może być słaba samodzielnie, lecz istotna jako składnik przypadku kumulatywnego.
Zastrzeżenie
Kumulacja nie naprawia błędnych argumentów. Każdy składnik musi przynajmniej rzeczywiście podnosić prawdopodobieństwo hipotezy.
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Słowa kluczowe
kumulatywny przypadek; C-indukcja; całość świadectw
Pełna karta — także tekst oryginalny
Lokalizacja
R. Swinburne, s. 12-13; PDF s. 18-19.
Jak wykorzystać
Rozdz. 2.2; syntetyczne zakończenie rozdz. 1 i wprowadzenie do rozdz. 3. Funkcja w wywodzie Architektura całej argumentacji: każdy argument może wnosić niewielki przyrost potwierdzenia.
Słowa kluczowe
Cytat oryginalny
“One unfortunate feature of recent philosophy of religion has been a tendency to treat arguments for the existence of God in isolation from each other. [...] But clearly the arguments may back each other up or alternatively weaken each other. [...] The crucial issue [...] is whether all the arguments taken together make it probable that God exists, whether the balance of all the relevant evidence favours the claim of theism or not.”
Przekład roboczy
(własny) „Niefortunną cechą współczesnej filozofii religii jest skłonność do traktowania argumentów za istnieniem Boga w izolacji. [...] Tymczasem argumenty mogą się wzajemnie wspierać albo osłabiać. [...] Kluczowe pytanie brzmi, czy wszystkie razem czynią istnienie Boga prawdopodobnym i czy bilans całego istotnego materiału świadczy na rzecz teizmu.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Cytat uzasadnia zestawienie w jednej rozprawie danych biologicznych, fine-tuningu, pochodzenia życia, praw przyrody i świadomości. Każda linia może być słaba samodzielnie, lecz istotna jako składnik przypadku kumulatywnego.
Zastrzeżenie
Kumulacja nie naprawia błędnych argumentów. Każdy składnik musi przynajmniej rzeczywiście podnosić prawdopodobieństwo hipotezy.
W4 — Wyjaśnienie osobowe i wyjaśnienie naukowe mają odmienną strukturę RICHARD SWINBURNE | 2004
Otwórz w książce i skopiuj stały linkPrzeczytaj fragment i opracowanie
2. Rozumiem fragment
Lokalizacja
R. Swinburne, s. 37-38; strona PDF 43-44.
Jak wykorzystać
Rozdz. 2.2 i 2.3; rozdz. 3.1 i 3.4. Funkcja w wywodzie Filozoficzna podstawa przejścia od praw i stanów do racjonalnego sprawcy z intencją.
Słowa kluczowe
Przekład roboczy
(własny) „W centralnym przypadku wyjaśnienia osobowego tłumaczymy zjawisko E jako zamierzenie spowodowane przez racjonalnego sprawcę P. […] Wyjaśnienie osobowe wygląda zupełnie inaczej niż wyjaśnienie naukowe. W wyjaśnieniu naukowym tłumaczymy zdarzenie E przez wcześniejsze zdarzenia lub stany C oraz prawa przyrody L. W wyjaśnieniu osobowym tłumaczymy E jako skutek działania sprawcy P, podjętego w celu urzeczywistnienia przyszłych zamiarów.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Cytat może uporządkować debatę o naturalizmie metodologicznym: hipoteza osobowa nie jest po prostu kolejnym prawem fizycznym, lecz innym typem wyjaśnienia. W rozdziale 3 wspiera atrybuty racjonalności, woli i celowości.
Zastrzeżenie
Spór dotyczy tego, czy i kiedy wyjaśnienie osobowe jest uprawnione na poziomie metafizycznym. Samo odróżnienie typów wyjaśnień nie rozstrzyga jeszcze, że konkretne zjawisko wymaga sprawcy.
Zaplecze redakcyjne — analiza szczegółowa
Słowa kluczowe
wyjaśnienie osobowe; wyjaśnienie naukowe; intencja; sprawca
Pełna karta — także tekst oryginalny
Lokalizacja
R. Swinburne, s. 37-38; PDF s. 43-44.
Jak wykorzystać
Rozdz. 2.2 i 2.3; rozdz. 3.1 i 3.4. Funkcja w wywodzie Filozoficzna podstawa przejścia od praw i stanów do racjonalnego sprawcy z intencją.
Słowa kluczowe
Cytat oryginalny
“In the central case of personal explanation we explain a phenomenon E as brought about intentionally by a rational agent P. [...] Personal explanation looks very different from scientific explanation. In scientific explanation [...] we explain an event E by past events or states C and natural laws L. In personal explanation we explain E as brought about by an agent P (not by an event or state) in order to realize intentions for the future.”
Przekład roboczy
(własny) „W centralnym przypadku wyjaśnienia osobowego tłumaczymy zjawisko E jako zamierzenie spowodowane przez racjonalnego sprawcę P. [...] Wyjaśnienie osobowe wygląda zupełnie inaczej niż wyjaśnienie naukowe. W wyjaśnieniu naukowym tłumaczymy zdarzenie E przez wcześniejsze zdarzenia lub stany C oraz prawa przyrody L. W wyjaśnieniu osobowym tłumaczymy E jako skutek działania sprawcy P, podjętego w celu urzeczywistnienia przyszłych zamiarów.”
Jak wykorzystać
w rozprawie Cytat może uporządkować debatę o naturalizmie metodologicznym: hipoteza osobowa nie jest po prostu kolejnym prawem fizycznym, lecz innym typem wyjaśnienia. W rozdziale 3 wspiera atrybuty racjonalności, woli i celowości.
Zastrzeżenie
Spór dotyczy tego, czy i kiedy wyjaśnienie osobowe jest uprawnione na poziomie metafizycznym. Samo odróżnienie typów wyjaśnień nie rozstrzyga jeszcze, że konkretne zjawisko wymaga sprawcy.