T-04 Nauka w kontekście teologii stworzenia - bez konkordyzmu

theory of evolution to account for the development and diversification of life on earth, while controversy continues over the pace and mechanisms of evolution.”

[…] and insists on the relevance of philosophy and theology for an adequate understanding of the ‘ontological leap’ to the human which cannot be explained in purely scientific terms.”

T-11 Spór projekt–przypadek nie może być rozstrzygnięty przez samą teologię

T-12 Od mechanizmu losowego do tezy o absolutnym braku kierowania -niedozwolony przeskok

6. Macierz: fiszki według planu rozprawy Wskazania mają charakter roboczy. Pogrubione identyfikatory oznaczają fiszki szczególnie ważne dla danego podrozdziału. Podrozdział Fiszki

„Wiara i rozum (Fides et ratio) są jak dwa skrzydła, na których duch ludzki unosi się ku kontemplacji prawdy. Sam Bóg zaszczepił w ludzkim sercu pragnienie poznania prawdy, którego ostatecznym celem jest poznanie Jego samego, aby człowiek poznając Go i miłując mógł dotrzeć także do pełnej prawdy o sobie.”

„Ta podstawowa wiedza bierze początek z zadziwienia, jakie budzi w nim kontemplacja tego, co stworzone: człowiek odkrywa ze zdumieniem, że żyje w świecie i jest związany z innymi istotami podobnymi do siebie, z którymi łączy go wspólne przeznaczenie.”

„Wystarczy przytoczyć tu jako przykład zasady niesprzeczności, celowości i przyczynowości lub koncepcję osoby jako wolnego i rozumnego podmiotu, zdolnego do poznania Boga, prawdy i dobra.”

„Nie ma więc powodu do jakiejkolwiek rywalizacji między rozumem a wiarą: rzeczywistości te wzajemnie się przenikają, każda zaś ma własną przestrzeń, w której się realizuje.”

„Właśnie przez rozumowe poznawanie przyrody można dotrzeć do Stwórcy: «Bo z wielkości i piękna stworzeń poznaje się przez podobieństwo ich Stwórcę» (Mdr 13, 5). Zostaje tutaj dostrzeżony pierwszy stopień Bożego Objawienia, czyli właśnie wspaniała «księga natury»: odczytując ją przy pomocy narzędzi właściwych ludzkiemu rozumowi, można dojść do poznania Stwórcy.”

„Św. Albert Wielki i św. Tomasz, choć zachowywali organiczną więź między teologią a filozofią, jako pierwsi uznali, że filozofia i różne dyscypliny nauki potrzebują autonomii, aby mogły prowadzić owocne badania w swoich dziedzinach. Jednakże [...] to słuszne rozgraniczenie między dwoma obszarami wiedzy przekształciło się w szkodliwy rozdział.”

„Teologia fundamentalna jako dyscyplina, której zadaniem jest uzasadnienie wiary (por. 1 P 3, 15), powinna starać się usprawiedliwić i wyjaśnić relację między wiarą a refleksją filozoficzną. [...] Istnieją prawdy dostępne poznaniu naturalnemu, a zatem filozoficznemu. Poznanie ich stanowi niezbędny warunek przyjęcia Bożego Objawienia.”

„Potrzebna jest filozofia o zasięgu prawdziwie metafizycznym, to znaczy umiejąca wyjść poza dane doświadczalne, aby w swoim poszukiwaniu prawdy odkryć coś absolutnego, ostatecznego, fundamentalnego. [...] Wielkie wyzwanie [...] polega na przejściu od fenomenu do fundamentu. Nie można zatrzymać się na samym doświadczeniu.”

„Kolejnym niebezpieczeństwem [...] jest scjentyzm. Ta koncepcja filozoficzna nie uznaje wartości innych form poznania niż formy właściwe dla nauk ścisłych, spychając do sfery wytworów wyobraźni zarówno poznanie religijne i teologiczne, jak i wiedzę z zakresu etyki i estetyki.”

„It is important to set proper limits to the understanding of Scripture, excluding any unseasonable interpretations which would make it mean something which it is not intended to mean. In order to mark out the limits of their own proper fields, theologians and those working on the exegesis of the Scripture need to be well informed regarding the results of the latest scientific research.”