Biblia jest słowem Bożym, które zostało spisane przez ludzi i na sposób ludzki. Każdy z natchnionych autorów do przekazania objawienia
Bożego wykorzystywał swoją wiedzę, zdolności i znany mu język.
Przekłady Biblii:
Septuaginta – najstarszy przekład Starego Testamentu na język grecki. Powstał w Aleksandrii w 111/11 w. p.n.e. dla Żydów żyjących poza granicami kraju i nieznających języka hebrajskiego.
Wulgata (łac. vulgatus – rozpowszechniony) – tłumaczenie Pisma Świętego na łacinę z języków oryginalnych (hebrajskiego i greckiego), dokonane przez św. Hieronima w IV /V w.
Biblia królowej Zofii lub szaroszpatacka – staropolski przekład Biblii, którego dokonano z łaciny w drugiej połowie XV w.
Biblia Jakuba Wujka – katolicki przekład całej Biblii na język polski. Został wydany drukiem 25 sierpnia 1599 r. Tłumaczenia dokonał jezuita Jakub Wujek z Wągrowca.
Biblia Tysiąclecia – wydana w związku z obchodami Tysiąclecia Chrztu Polski w 1965 r. Przekładu z języków oryginalnych dokonali benedyktyni z Tyńca.
W Biblii rozpoznajemy także różnorodne gatunki literackie:
Kronika to pisemne chronologiczne wynotowanie ważnych wydarzeń z określonego odcinka czasu. W Biblii spotykamy na przykład kroniki biblijnych rodów.
Kodeks to zbiór szczegółowych przepisów dotyczących sfery religijnej (w tym także kultu), etycznej i społecznej.
Przysłowia zawierają naukę opartą na dośw i adczeniach z życia codziennego. Nawołują do czynienia dobra lub zawierają przestrogę przed grzechem.
Lamentacja to modlitwa błagalna wygłaszana z powodu ciężkiego położenia danej osoby lub całego narodu. Jest prośbą skierowaną do Boga o Jego pomoc i interwencję.
Hymn jest pieśn i ą pochwalną na cześć Boga, stawiącą Jego słowa, czyny i przymioty.
List – w czasach apostolskich używano tej formy do głoszenia Dobrej Nowiny o Jezusie, kierując listy do różnych wspólnot.
Przypowieść (parabola) jest opowiadaniem wykorzystującym realia codziennego życia, służy przekazaniu prawdy religijnej w sposób metaforyczny, symboliczny.
Apokalipsa (grec. apokalypsis – objawienie) to wypowiedzi zaszyfrowan_e za pomocą języka symbolicznego. Zawiera pouczenia, napomnienia i wezwanie odbiorców do wytrwałości w trudnych czasach.
Teologiczne zasady interpretowania Pisma Świętego:
1. Zwracać uwagę na treść i jedność całej Biblii.
2. Czytać w Tradycji całego Kościoła .
3. Uwzględniać analogię wiary.
Wielu już starało się ułożyć opowiadanie o zdarzeniach, które się dokonały pośród nas, tak jak nam je przekazali ci, którzy od początku byli naocznymi świadkami i sługami słowa. Postanowiłem więc i ja zbadać dokładnie wszystko od pierwszych chwili opisać ci po kolei, dostojny Teofilu, abyś się mógł przekonać o całkowitej pewności nauk, których ci udzielono. Łkl,1-4
„W celu zrozumienia intencji autorów świętych trzeba uwzględnić okoliczności ich czasu i kultury, «rodzaje literackie» używane w danej epoce, a także przyjęte sposoby myślenia, mówienia i opowiadania. Inaczej bowiem ujmuje się i wyraża prawdę w różnego rodzaju tekstach historycznych, prorockich, poetyckich czy w innych rodzajach wypowiedzi”. KKK110
Na jakim jesteś etapie spotkania z Biblią:
– Gdzie w twoim domu jest Pismo Święte?
– Jak często po nie sięgasz?
– Co możesz zmienić, aby częściej czytać Biblię?
– Co Bóg chce ci powiedzieć słowami Biblii?
– Jaka literatura pomoże ci pogłębiać rozumienie tekstów Pisma Świętego?
PIN: 008007523
Propozycja planu lekcji (konspekt)
Cele lekcji:
• Zapoznanie uczniów z językami, w których powstały księgi biblijne.
• Zrozumienie historyczno-kulturowego kontekstu, w jakim powstała Biblia.
• Omówienie procesu tłumaczeń i ich wpływu na rozumienie tekstu biblijnego.
I. Wprowadzenie (5 minut)
• Rozpoczęcie pytaniem: „Czy wiecie, w jakim języku została napisana Biblia?”
• Krótka dyskusja: Poproś uczniów, aby podzielili się swoimi przypuszczeniami na temat języków biblijnych.
• Cel lekcji: Wyjaśnij, że poznają dziś języki, w których została napisana Biblia, oraz dowiedzą się, dlaczego jest to ważne dla jej zrozumienia.
II. Języki biblijne – omówienie głównych języków (20 minut)
• Hebrajski:
• Wyjaśnij, że Stary Testament (Tanach) był w większości napisany po hebrajsku, który był językiem Izraelitów.
• Krótkie przedstawienie alfabetu hebrajskiego i specyficznych cech, np. pisanie od prawej do lewej, bogactwo obrazowych metafor.
• Aramejski:
• Omów, że niektóre fragmenty Starego Testamentu (m.in. Księga Daniela, Księga Ezdrasza) powstały w języku aramejskim.
• Wyjaśnij, że był to język codzienny i handlowy w starożytnym Bliskim Wschodzie i że Jezus prawdopodobnie mówił po aramejsku.
• Grecki (koine):
• Wyjaśnij, że Nowy Testament powstał w języku greckim, a dokładnie w grece koine – uproszczonej formie greki klasycznej.
• Wytłumacz, że język grecki był wówczas powszechnie używany w całym imperium rzymskim, co umożliwiło szerokie rozpowszechnienie tekstów nowotestamentowych.
III. Znaczenie tłumaczeń Biblii (15 minut)
• Septuaginta:
• Wyjaśnij, że Septuaginta była pierwszym tłumaczeniem Biblii hebrajskiej na grekę, które powstało w III wieku p.n.e. w Aleksandrii.
• Omów, dlaczego tłumaczenie to było istotne dla pierwszych chrześcijan i wpłynęło na Nowy Testament.
• Wulgata:
• Wprowadź Wulgatę jako tłumaczenie Biblii na łacinę, dokonane przez św. Hieronima, które stało się oficjalnym tekstem Kościoła katolickiego.
• Inne ważne tłumaczenia:
• Krótka wzmianka o tłumaczeniach na języki narodowe, np. Biblii Lutra, Biblii Króla Jakuba.
• Omów krótko, że tłumaczenia miały ogromne znaczenie dla szerzenia wiary i wpływu chrześcijaństwa na kulturę.
IV. Zastosowanie w praktyce – praca z tekstem (5 minut)
• Ćwiczenie: Podziel uczniów na grupy i daj im dwa fragmenty z Pisma Świętego w dwóch różnych przekładach. Poproś, aby porównali wybrane słowa lub zwroty i zastanowili się, czy dostrzegają różnice w znaczeniu.
• Dyskusja: Poproś, aby przedstawili swoje obserwacje na temat różnic w przekładach i omów, jak mogą one wpływać na interpretację tekstu.
V. Podsumowanie i refleksja (5 minut)
• Podsumowanie: Przypomnij główne punkty – Biblia została napisana w języku hebrajskim, aramejskim i greckim, a jej tłumaczenia miały ogromny wpływ na szerzenie chrześcijaństwa.
• Zachęta do refleksji: Poproś uczniów, aby zastanowili się, jak ważne jest rozumienie kontekstu językowego i kulturowego, aby lepiej zrozumieć przesłanie Pisma Świętego.
Zadanie domowe
• Zadanie: Zachęć uczniów do przeczytania wybranego fragmentu z Biblii w różnych tłumaczeniach (np. Biblia Tysiąclecia, Biblia Warszawska, Biblia Ekumeniczna) i zapisania swoich refleksji na temat różnic, które zauważyli.
